Zonnepanelen op de camper zelf installeren

Zonnepanelen op de camper zelf installeren

Gepubliceerd op: 04-05-2023 13:31

Ok, ik weet nog goed dat ik zei dat een zonnepaneel op de camper echt niet nodig was maar tijden zijn veranderd. Inmiddels is de stroomaansluiting op veel campings zo duur geworden dat het echt loont om zelfvoorzienend te zijn. Vandaar dus deze guide: hoe plaats je zelf zonnepanelen op je camper!

Met mijn huidige elektrische installatie in de camper kan ik prima vooruit tijdens het reizen en vrij kamperen. De accu heeft genoeg power om ongeveer 2 a 3 dagen vrij te kunnen staan afhankelijk van hoe hard de koelkast of dieselkachel moet werken. En na een dag of 2 rijden we meestal weer verder dus dan laadt de accu weer op via de dynamo.

Tijdens onze laatste reis werden wij echter geconfronteerd met de enorme prijsstijgingen op sommige campings. 8 Euro voor een dag stroom is natuurlijk absurd, en zo word een zonnepaneel ineens toch interessant voor ons. Plus natuurlijk het gemak van (bij genoeg zon) onbeperkt vrij kunnen staan in Scandinavië, maar ook op de vele gratis camperplaatsen in Duitsland en Frankrijk.

Zonnepanelen op de camper, wat heb je nodig?

Een zonnepaneel

Het is natuurlijk een inkoppertje maar allereerst heb je een zonnepaneel nodig. Er is van alles op de markt: van draagbare zonnepalen, tot flexibele zonnepanelen, huis-zonnepanelen, speciale camper- of boot zonnepanelen, groot, klein, etc. Om mij heen hoor ik weinig goeds over de goedkope flexibele panelen van AliExpress, Amazon en soortgelijken, ze worden te warm wanneer ze op het dak geplakt zijn en verouderen snel. De speciale boot- en camper zonnepanelen vind ik nogal klein/weinig opbrengst voor veel geld maar zijn wel degelijk en betrouwbaar. Je kunt ook kijken naar de grotere zonnepanelen voor op huizen en schuren mits dat past op je camperdak.

Een 270 Wp zonnepaneel wordt op de camper geplaatst

Een laadregelaar

Je kunt het zonnepaneel natuurlijk niet rechtstreeks aansluiten op je accu. Net als met laden vanaf landstroom heb je een laadregelaar nodig, in dit geval eentje waar je een zonnepaneel op kunt aansluiten. Er zijn twee soorten solar laadregelaars op de markt: PWM en MPPT. De goedkopere PWM regelaars zijn niet aan te raden, dit is verouderde techniek en haalt niet de maximale opbrengst uit je zonnepanelen. MPPT staat voor Maximum PowerPoint Tracking, oftewel een techniek die constant uitrekent hoe de maximale opbrengst behaald kan worden en daarop bijstuurt. Goede MPPT solar chargers zijn bijvoorbeeld die van Victron.

De Victron SmartSolar 75/15 is een MPPT solar laadregelaar met bluetooth en app

Installatiemateriaal

Tot slot heb je natuurlijk nog divers installatiemateriaal nodig. Je kunt zelf een dakdrager-achtige constructie maken om de panelen op te schroeven maar een veelgebruikte techniek is de panelen met behulp van kunststof montagehoeken op het dak te lijmen. Ja, dat lees je goed: lijmen, maar natuurlijk wel met een hiervoor geschikte montagekit. Daarnaast heb je een dakdoorvoer nodig om de kabels van het zonnepaneel naar binnen te kunnen brengen en solarkabels met de juiste MC4 stekkers.

De zonnepanelen montageset bestaat uit 4 hoeksteunen, 2 tussensteunen, en een dakdoorvoer

Zonnepaneel prijzen vergelijken

Om een goede keus te kunnen maken uit het grote zonnepanelen aanbod kun je naast specificaties ook op prijs letten. Zonnepaneel prijzen kun je goed vergelijken door de prijs per Wattpiek uit te rekenen. Bijvoorbeeld een Victron camperpaneel van 175 Wattpiek voor 120 Euro kost € 0,69 per Wp. Ter vergelijking: een Jinko huispaneel van 440 Wp kost 95 Euro, dat is € 0,22 per Wattpiek.

Camper zonnepaneel opbrengst berekenen

Zoals bij alle onderdelen van de elektrische installatie in de camper moet er ook hier op voorhand wat gerekend worden. Omdat ik de camper natuurlijk al een tijdje gebruik heb ik al flink wat ervaring uit de praktijk. Dat is handig want zo hoef ik minder van een theoretische situatie uit te gaan. Om een goede berekening te kunnen maken van de zonnepaneel installatie op de camper moet ik de energiebalans opstellen, oftewel wat gaat er in en wat gaat er uit?

Ik weet dat ik op mijn huidige accu, een 180 Ah semi-tractie batterij, in het slechtste geval 2 dagen vrij kan staan. Dat betekent dat ik, bij een maximale ontlading van 50%, 180 Ah / 2 / 2 = 45 Ah per dag verbruik om de koelkast, verlichting, telefoons en eventueel kachel draaiende te houden. Deze 45 Ah moet ik dus op een dag ook weer bijladen.

Een vuistregel voor de Gemiddelde Dag Opbrengst (GDO) van zonnepanelen is dat je in de zomer ongeveer 4 uur maximale zonkracht per dag hebt. Om 45 Ah bij te laden is er 45 Ah x 14,6 Volt (absorptiespanning) = 657 Watt aan energie nodig. Een paneel van 657 / 4 = 164,25 Watt zou in de zomer in theorie dus al kunnen voldoen. Natuurlijk reizen we niet alleen in de zomer en staat de camper ook nooit precies op de juiste plek in de juiste richting ten opzichte van de zon, ook treed er nog laadverlies op in de regelaar en accu. Al met al zou ik dus voor een iets groter paneel kiezen dan de theoretische 165 Wattpiek.

Zonnepanelen zelf plaatsen op de camper

Goed, genoeg theorie, dan nu informatie uit de praktijk. Ik wil een zonnestroom installatie op de camper die voldoende opbrengst levert voor mijn verbruik, ook buiten het hoogseizoen, voor een redelijke prijs. De Victron SmartSolar 75/15 is op moment van beslissen de beste keus voor een MPPT solar charger voor mijn behoeften. Deze levert een maximale laadstroom van 15A (bij 220 Watt zonne-energie), net als mijn walstroomlader, en is voorzien van bluetooth en app om de opbrengst en het verbruik in de gaten te houden. De regelaar is compact en gunstig geprijsd en van een betrouwbaar en degelijk merk dus deze beland in mijn winkelmand.

De elektrische installatie van de camper met een Victron SmartSolar 75/15 MPPT solar laadregelaar en een Blue Power walstroomlader

Zoals ik al eerder aangaf vind ik de speciale camperpanelen erg duur wat €/Wp betreft. Mijn keus valt uiteindelijk op een mono-kristallijn huis zonnepaneel van 270 Wattpiek. Dit is een al wat ouder paneel en ik haal deze voor slechts een paar tientjes van Marktplaats. Voor gebruik op de camper, in combinatie met de Victron 75/15, is het helemaal niet erg dat het zonnepaneel al gebruikt is. De laadregelaar kan namelijk maximaal 220 Wattpiek verwerken, alles daarboven wordt niet gebruikt. Stel dat mijn huispaneel in de afgelopen 8 jaar door veroudering al 20% (slechtste scenario) van zijn capaciteit heeft verloren, dan levert deze nog altijd 270 Wp * 80% = 216 Wp. Niets aan de hand dus.

Na proefplaatsing zijn de locaties van de daksteunen afgetekend en klaar om voorbereid te worden

Met behulp van een installatieset, eigenlijk bedoeld voor 2 kleinere zonnepanelen, plaats ik het grote zonnepaneel op het dak van mijn camper. Zo heb ik 6 verbindingspunten in plaats van 4. Voor een goede montage maak ik gebruik van Sikaflex 522, een hybride lijmkit die geen primer of extra hechtingsmiddelen vereist. Ik schuur/slijp ter plaatse van de lijmvlakken zoveel mogelijk de lak van het dak. Groot euvel bij deze bussen is namelijk dat de lak los laat en dan verlies je dus ook je zonnepaneel. Ik lijm het zonnepaneel rechtstreeks op het blanke metaal voor een optimale hechting aan het chassis. Bij de kunststof montagestukken schuur ik het lijmvlak licht op voor een betere hechting. Daarna ontvet ik het kunststof en het metaal. Na 24 uur drogen zit alles muurvast.

De dakdoorvoer voor de solarkabels wordt geplaatst

Ook boor ik twee gaten in het dak boven de kledingkast. De gaten worden voorzien van rubber doorvoerringen om te voorkomen dat de kabels doorslijten. De dakdoorvoer lijm ik met dezelfde Sikaflex 522 waterdicht op zijn plaats. Nu is het nog slechts een zaak van de draadjes verbinden. Dat kan haast niet mis gaan, zolang plus en min maar goed zitten!

Een gewoon huiszonnepaneel kan prima op een camper geplaatst worden

De praktijk bewijst

Inmiddels hebben we alweer diverse reizen gemaakt met het zonnepaneel op de camper en alles zit nog steeds muurvast. Ook zijn we erg tevreden over de opbrengst, zelfs in de herfstvakantie in Noord-Duitsland hebben we nergens walstroom nodig gehad.

Reageer als eerste op dit artikel »

Aanbevolen artikelen